Wizyta Józefa Piłsudskiego na Pomorzu w 1921 roku była wydarzeniem bez precedensu. Region, który przez ponad wiek znajdował się pod pruską administracją, potrzebował silnego symbolu przynależności do Rzeczypospolitej. Wybór padł na Brodnicę i Wąbrzeźno – miasta, które zaledwie rok wcześniej odczuły gorzki oddech wojny polsko-bolszewickiej.
W Brodnicy Marszałka witano jako zbawcę. To tutaj, nad Drwęcą, ważyły się losy korytarza pomorskiego w 1920 roku. Podczas wizyty Piłsudski spotkał się z radą miejską i odebrał tytuł honorowego obywatela. Dziś pamiątką po tych chwilach jest Aleja Józefa Piłsudskiego, która dla starszych mieszkańców wciąż pozostaje symbolem "sanacyjnej modernizacji". Z kolei w Wąbrzeźnie wizyta Naczelnika miała na celu integrację lokalnych elit z nowym państwem – budowano bramy triumfalne, a miasto utonęło w biało-czerwonych barwach.
Dzisiejsza, 91. rocznica śmierci Komendanta, zbiega się z setną rocznicą przewrotu majowego. To właśnie wydarzenia z maja 1926 roku trwale zmieniły oblicze ziemi michałowskiej i chełmińskiej – po przejęciu władzy przez Sanację, w regionie zaczęli działać urzędnicy i starostowie mianowani bezpośrednio przez obóz piłsudczykowski, co przyspieszyło unifikację tych ziem z resztą kraju.
Sensacja w archiwach
Tegoroczne obchody 91. rocznicy śmierci uświetnia wyjątkowe wydarzenie. Narodowe Archiwum Państwowe udostępniło niepublikowany wcześniej, cyfrowo odrestaurowany film z pogrzebu Marszałka. Na kadrach widać nie tylko oficjeli, ale i morze głów zwykłych obywateli. Historycy przypuszczają, że w tym tłumie obecna była liczna delegacja z Pomorza, w tym przedstawiciele naszych miast, którzy ruszyli do Krakowa specjalnymi pociągami, by oddać ostatni hołd Wodzowi.
Źródło materiału: Narodowe Archiwum Cyfrowe (NAC)
Sygnatura: [Tytuł: Niepublikowany film z pogrzebu Marszałka Piłsudskiego (1935)]
Data pozyskania materiału: 12.05.2026 r.
Napisz komentarz
Komentarze